پایگاه خبری مهراننیوز- ظاهرسارایی
اينكه ادارهی كل ارشاد و فرهنگ اسلامی، جايزهی كتاب سال ايلام را برگزار میكند، بيشك ارزشمند وقابل تقدير است، اما بنابه كاستیهايی كه سال گذاشته در چگونگی برگزاری اين اقدام فرهنگی مشاهده كردم، ذكر نكتهای میتواند خالی از فايده نباشد.
پيداست منظور از كتاب سال ايلام، توجه و تمركز خاص بر كتابهايی است كه به قلم مؤلفان و نويسندگان ايلامی و ترجيحاً با محتوا و مندرجات مرتبط با ايلام تاليف شده، و به همت ناشران ايلامی به چاپ سپرده میشوند تا نوعی رقابت سالم را ميان مؤلفان و ناشران برانگيزند و كيفيت آثار منتشر شده را بالاتر ببرند. سال گذشته متوليان امر، براي حفظ بيطرفی، داوری اين جشنواره را به داوران غير ايلامي سپرده بودند كه البته در درستی نيّتشان شكي نيست اما در عمل اين كار باعث مشكلاتی شد. داور غير ايلامی، وقتي كه كتابهای ايلام را داوری ميكند، عمدتاً آثار را از حيث شكلی بررسی میكند و از حيث محتوایی قائل به اولويتهایی عام است كه در همه جای ايران میتواند معمول باشد، اما طبعاً غافل خواهد بود از اولويتهایی كه براي ايلام و ايلامی بسيار حائز اهميت و معنادار است؛ لذا سال گذشته مشاهده كرديم كه كتابهای برگزيدهی جشنواره، جز يك كتاب در حوزهی زبان وادب كُردی -كه از آن تقدير شده بود-، عمدتاً شاهد معرفي هيچ كتاب تاثيرگذاری در فضاي فكری و فرهنگی ايلام نبوديم، چنانكه به نظر نمیرسد كسی اكنون نامی از آن كتابهای برگزيده را به ياد داشته باشد، حال آنكه بسياری از كتابهایی كه از حيث محتوایی میتوانستند در فضای فكری و ادبی ايلام تاثيرگذار باشند مغفول ماندند؛ چرا كه آن داوران محترم، بيش از آنكه به محتوا، ضرورت، و اولويت محتوای كتابها توجه كنند، آثار را از حيث طراحی جلد، و صفحهآرایی و ويرايش و البته شيوههای تاليف بررسی كرده بودند كه البته حرجی بر آنان نيست. مضافاً اينكه بعضی از داوران، ظاهراً از استانهای همجوار بودند و بر كسی پوشيده نيست كه رقابتهایی در بعضی موضوعات فرهنگی بين استانهای همجوار هست كه ممكن بوده بر داوریشان تاثير گذاشته باشد.
باری، به نظر میرسد كه بايد در شيوهي داوری و هدفگذاری اين جشنواره تجديدنظرهایی به عمل بيايد و داوری به دست افراد صاحبصلاحيت سپرده شود و حساسيتهایی كه مسئولان فرهنگی از آنها بیاطلاع نيستند، لحاظ گردد. اميد است مسئولان محترم ادارهی كل فرهنگ و ارشاد اسلامی، در اجرای برنامههای فرهنگی به بومیسازی و انطباق برنامهها به واقعيتهای ميدانی فرهنگی ايلام عنايت خاص مبذول دارند.